O Ρόλος των Γονέων στην Κολύμβηση 

Ενας από τους πιο σημαντικούς παράγοντες, που επηρεάζει την κολυμβητική πορεία ενός αθλητή είναι αναμφίβολα και η οικογένεια του.

Οι γονείς και τα αδέλφια ενός κολυμβητή επιδρούν, εκούσια ή ακούσια, πάνω στη ψυχολογία, τη θέληση και τα όνειρα του. Η επίδραση αυτή, στις περισσότερες των περιπτώσεων, είναι θετική και χρήσιμη, ιδιαίτερα μάλιστα όταν τα παιδιά είναι ακόμα σε μικρή ηλικία. Ας μην ξεχνούμε άλλωστε, ότι οι γονείς είναι αυτοί που παρακινούν το παιδί τους να γραφτεί σε κάποιο σύλλογο και να ξεκινήσει να μαθαίνει τα μυστικά της κολύμβησης.

Οπως όμως υφίσταται σε όλες τις δραστηριότητες της ζωής,  η διάκριση των ρόλων των εμπλεκομένων σε αυτές μερών, έτσι και στην κολύμβηση, η διάκριση αυτή οφείλει και πρέπει να υπάρχει.

Εύλογα προκύπτει το ερώτημα περί του ρόλου του γονιού.

Είναι ξεκάθαρο, ότι το παιδί στα πρώτα του βήματα στην κολύμβηση είναι πιο κοντά στο γονιό απ' ότι στον προπονητή του. Βλέπουμε δηλαδή τα μικρά παιδάκια, συχνά πυκνά να κοιτάζουν τους γονείς τους στην εξέδρα πιο πολύ απ' ότι τον προπονητή τους. Κι αυτό είναι λογικό αφού σε αυτή την ηλικία κυριαρχεί μέσα τους η ανασφάλεια και η πεποίθηση, ότι οι γονείς τους είναι αυτοί που καθορίζουν τα πάντα και επιβραβεύουν το κάθε τι. Προϊόντος όμως του χρόνου και γνωρίζοντας καλύτερα τον προπονητή τους βλέπουν, ότι σε αυτό, που κάνουν, οι γονείς τους ελάχιστα μπορούν να προσφέρουν.

Στην φάση αυτή η σχέση γονέα - κολυμβητή είναι σχέση συμπαραστάσεως και είναι καθ' όλα θεμιτή.

Τα προβλήματα ξεκινούν όταν το παιδί θα μπει στη φάση της προαγωνιστικής προπόνησης, όπου και η προπόνηση γίνεται εντονότερη και αρκετοί αγώνες θα πραγματοποιηθούν. Στη φάση αυτή αν η πορεία του παιδιού δεν είναι σύμφωνη με τα [θέλω] των γονιών του ή με την ενδόμυχη άποψη τους, περί της αξίας του, εσφαλμένη ή μη, αρχίζουν τα προβλήματα. Οι γονείς παίρνουν το ζήτημα προσωπικά και δημιουργείται μια συναισθηματική φόρτιση μεταξύ γονέων - προπονητή και συλλόγου, έτσι ώστε το ένα μέρος να πιστεύει ότι αδικείται από το άλλο.

Η πίστη αυτή δημιουργείται λόγω της πεποίθησης των γονιών, ότι το παιδί τους είναι ταλέντο - έτοιμος πρωταθλητής - και ότι αν η προπόνηση γινόταν καλύτερα το παιδί τους θα είχε πιο πολλές επιτυχίες.

Δεν είναι λίγες και οι περιπτώσεις, που οι συγκρούσεις αυτές κινούνται και πέραν των ορίων της ευπρέπειας.

Πρέπει σαν υπεύθυνοι γονείς να γνωρίζουμε, ότι στη φάση της προαγωνιστικής προετοιμασίας δεν υπάρχουν πρωταθλητές και αστέρια.

 Αντίθετα υπάρχουν κολυμβητές, που προετοιμάζονται - σωστά ή λάθος, θα το κρίνει το μέλλον και σίγουρα όχι ο παντογνώστης γονιός - για τις υψηλές απαιτήσεις της αγωνιστικής φάσης.

Υπάρχουν κολυμβητές που μαθαίνουν να δουλεύουν και τα τέσσερα στυλ της κολύμβησης αποκομίζοντας ταυτόχρονα εμπειρίες από τους αγώνες που γίνονται. Μοιάζει η φάση αυτή με την προθέρμανση που προηγείται πάντα του κυρίου τμήματος της προπόνησης ενός αθλητή.

Και όπως η προθέρμανση παίζει σημαντικό ρόλο στην μετέπειτα προπόνηση, κατά τον ίδιο τρόπο και η προαγωνιστική φάση συμβάλλει δομικά και τεχνικά στη μετέπειτα αγωνιστική.

Η δομική και τεχνική πρόοδος ενός αθλητή είναι συνάρτηση τριών παραγόντων. Του ίδιου του αθλητή, των συνθηκών στις οποίες δουλεύει και βέβαια του προπονητή του. Αν στη συνάρτηση αυτή δεν παρεμβληθούν άλλοι παράγοντες, τότε αναλόγως του ταλέντου του αθλητή, της ιδανικότητας των συνθηκών και της αξιοσύνης του προπονητή φτάνουμε σε σπουδαία αποτελέσματα.

Αν αυτό γίνει αντιληπτό τότε θα δούμε πόσο άσκοπα είναι τα χρονόμετρα στην εξέδρα και πόσο επιζήμιες είναι οι από εκεί υποδείξεις κάποιων γονιών προς τα παιδιά τους.

Τι τους απομένει; 

Εκτός κολυμβητηρίου να ενισχύουν την έφεση του παιδιού τους να μάθει περισσότερα, να του συμπαρίστανται στην όλη προσπάθεια του και φυσικά το κυριότερο να το απαλλάσσουν από το άγχος του.

Και ενώ στην προαγωνιστική κατηγορία βρίσκονται και οι πιο πολλοί προπονητές της εξέδρας στην αγωνιστική φάση εξαφανίζονται πλήρως ή σχεδόν πλήρως. Και τούτο διότι στην φάση αυτή, που οι απαιτήσεις είναι πιο αυξημένες και το παιδί τους πιο μεγάλο, πιο ώριμο και με, κατά κάποιο τρόπο, άποψη πάνω στην κολύμβηση και τις δυνατότητες του, καταλαβαίνουν ότι οι ίδιοι και δεν είναι προπονητές και δεν έχουν και τίποτα το ουσιαστικό να πουν στην προπόνηση.

Μεταφέρω εδώ αυτό που έλεγε ο μεγάλος Ρώσος 1500άρης V.Salnikov [μετά τον Θεό στην πισίνα υπάρχω μόνο εγώ και ο προπονητής μου].

Με όλα αυτά που γράφω δεν είναι πρόθεση μου να απαξιώσω το ρόλο των γονιών ενός αθλητή - άλλωστε ένας από αυτούς είμαι και εγώ.

Απλά όπως για να φτιαχτεί ένα σπίτι κάποιος εργολάβος αναλαμβάνει την ευθύνη κατασκευής, κάποιοι άνθρωποι δουλεύουν στην κατασκευή του υπάρχει και κάποιος που πληρώνει την όλη προσπάθεια. Και βέβαια αυτός που πληρώνει κρίνει αλλά πιστεύω ότι η κρίση του πρέπει να φτάνει μέχρι εξαντλήσεως στην επιλογή του κατάλληλου προσώπου για τη δουλειά που το θέλει. Οταν επιλεγεί το κατάλληλο πρόσωπο η κρίση πρέπει να δώσει την θέση της στην εμπιστοσύνη και στην συμπαράσταση στην προσπάθεια του.

Κατά τον ίδιο τρόπο, ή περίπου κατά τον ίδιο τρόπο και στην κολύμβηση ας αφήσουμε τους καθ' ύλην αρμόδιους να κάνουν την δουλειά τους - υπό τον όρο, ότι τους εμπιστευόμαστε πως θα την κάνουν σωστά - και εμείς ας μείνουμε στα απλά που είπα πιο πριν.

Θα είναι κέρδος και για μας και για τα παιδιά μας.

Σε κάθε περίπτωση η αγάπη και η αγωνία που νιώθουμε για την κολυμβητική πορεία των παιδιών μας δεν πρέπει να βασίζεται πάνω στα δικά μας θέλω και στις δικές μας επιδιώξεις αλλά πάνω στα θέλω των παιδιών μας και στις αντικειμενικές δυνατότητες που αυτά έχουν.

 Με εκτίμηση,

Γιαννόπουλος Γεώργιος - Παλιός κολυμβητής και πατέρας αθλητών